HERALEM 24 Ocak 2018 Çarşamba
A B C D E F G Ğ H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü V Y Z
Reklamlar
Yeni Eklenen Çok Okunan
ĞULÜVV 1476
ĞUFRÂN 1242
GABN 1977
IRZ 1179
ĞAFFÂR 1310
ÖDÜNÇ 1311
İÂNE 1206
ÎCÂB 1412
ÇİLE 1652
CELÎL 1410
CELDE 1717
BİRR 5191
BURHAN 3059
ÂSİTÂNE 2284
BEYT 2127
GABN 1977
ATEİZM 1934
ABES 1845
BASAR 1796
BEŞÎR 1767
CEBRÂİL 1731
CELDE 1717
» GABN
Sözlükte "bir şeyi unutmak, gizlemek, yanlış yapmak, noksanlaştırmak, saklamak, eksik vermek, aldatmak" anlamlarına gelen gabn, bir fıkıh terimi olarak, iki taraflı akitlerde iki bedel arasında değer yönünden farklılık ve dengesizliği ifade eder. Alışverişte bir malın normal piyasa değerinin altında veya üstünde satılması gabn olarak adlandırılır. Gabn iki bedel arasındaki değer farkı olduğundan, iki tarafa karşılıklı borç yükleyen bey' (alışveriş), icâre (kiralama), şirket, kısmet, sulh gibi ivazlı akitlerde söz konusudur.

Akitlerin kuruluşunda ve işlerliğinde, tarafların rızalarının bulunması kadar, rızanın sıhhati de önem taşır. Bu sebeple akitlerde rızanın sakat ve arızalı olarak bulunduğu hata, galat, hile ve ikrah halleri irade ayıpları olarak kabul edilmiştir. Bunların yanında iki taraflı akitlerde bedeller arasında değer yönünden makul bir denkliğin bulunmaması da rızayı sakatlayan etken olarak kabul edilmiştir. Bununla birlikte, gabnin hukukî sonuçları tek ve genel bir hükme bağlanması yerine, gabnin kaynağı, ağırlığı ve yol açtığı olumsuzluklara göre belirlenmiştir.

İslâm hukukçuları, alışverişte fiyat bakımından makul ölçüler içinde aldanmayı kabul etmekle birlikte, müşterinin rağbeti, ihtiyacı veya bilgisizliğinden yararlanarak yüksek fiyatla satışı hoş karşılamamıştır. Bu nedenle gabn-i yesir ve gabn-i fahiş olmak üzere gabnı ikiye ayırmışlardır. Gabn-i yesir, basit ve önemsiz gabn anlamına gelmekte olup, bedelde önemsiz sayılabilecek, ekseriya vuku bulabilen eksiklik veya fazlalıktır. Bu nedenle kaçınılması mümkün olmadığı varsayılır ve tabiî karşılanır. Gabn-i fahiş ise, bedeldeki aşırı ve belirgin fazlalık veya eksiklik olup kaçınılması mümkündür. Bu nedenle, olağan dışı sayılarak, maruz kalan tarafın rızası dışında gerçekleştiği kabul edilir. Bir akitte vuku bulan gabnin, fahiş olup olmadığını belirlemede örf ve adet ölçü alınır. Buna göre, bilirkişilerin belirledikleri değişik değerlerin alt ve üst sınırını aşan fiyatlar gabn-i fahiş; ikisi arasında kalanlar ise gabn-i yesir olacaktır.

Bir akitte gabn-i fahiş var ise, gabnin rızayı sakatlayan bir sebepten kaynaklanıp kaynaklanmadığına bakılır. Bir kimse kendi iradesiyle, bilerek ve farkında olarak gabin sayılacak bir bedelle akdi kurmuş ise, bu gabin sebebiyle kendisine fesih hakkı tanınmaz. Ancak kişinin bilgisizliği ve dikkatsizliği sebebiyle aşırı gabne maruz kalmışsa, aldatma söz konusu ise, zarara uğrayan tarafa akdi feshetme hakkı tanınmıştır. (İ.P.)

Bu Sayfa 2011-10-30 Tarihinden Beri 1976 Kez Okundu.
Kaynak: Diyanet


Reklamlar
Türkü Sözleri Başkentler Türkiye İller Yemek Tarifleri İl Plaka Kodları Son Depremler Telefon Kodları Ülke Telefon Kodları
Meteoroloji Son Durum Dini Açıklamalı Sözler 2012 Dini Günler
Doğum Günü Mesajları
Aşk Sözleri
Özlü Sözler
Anlamlı Sözler
Çocuk İçin Sözler
Kocam İçin Sözler
Karım İçin Sözler
Anneler Günü Mesajları
Babalar Günü Mesajları
Geçmiş Olsun Mesajları
Aile Sözleri
Teşvik Edici Sözler
Özel Gün Mesajları
Espirili Mesajlar
Aşk Espirileri
Maniler
Tekerlemeler
Erkek İçin Sözler
Dünyaya Yön Veren Sözler
Özlem Sözleri
Günaydın Mesajları
Anonim Sözler
Sevgi Sözleri
Ahlak Sözleri
Yalnızlık Sözleri
İyi Geceler Mesajları
Dostluk Sözleri
Atatürk Sözleri
Aşk Mesajları
Kandil Mesajları
Bayram Mesajları
Özür Sözleri
Ata Sözleri
Sevgililer Günü Mesajları
Evlilik Kutlama Mesajları
Muzip Sözler
Asker Mesajları
Taraftar Mesajları
Duygusal Mesajlar
Cuma Günü Mesajları
Öğrenci Mesajları
Espirili Sözler
Mutluluk Mesajları
Kadın İçin Sözler
Romantik Mesajlar
Kutlama Mesajları
Sevgi Mesajları
Yeni Yıl Mesajları
Kamyon Yazıları
Bilgi Üzerine Sözler
Ölüm Sözleri
Popüler Sözler
iletişim - hakkımızda - gizlilik - Camcı Zeki
Genel